SUT Rehberi / 4.2 Bazı özel hastalıklara ve ilaç kullanımına ilişkin düzenlemeler
4.2.30Pulmoner hipertansiyon ile kronik tromboembolik pulmoner hipertansiyonda ilaç kullanım ilkeleri
SUT 02.10.2026 metni / son değişiklik 04.06.2026 / son güncelleme 14 Ekim 2026 / kontrol eden EczaneRapor Ekibi

Alt maddeler
4.2.30.A Pulmoner hipertansiyonda iloprost trometamol (inhaler formu), bosentan, masitentan, sildenafil, riociguat, seleksipag, tadalafil, epoprostenol, treprostinil sodyum, masitentan+ tadalafil ve ambrisentan kullanım ilkeleri4.2.30.B Kronik tromboembolik pulmoner hipertansiyonda (KTEPH, Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Grup 4) riosiguat kullanım ilkeleri
İlaç grubu
Pulmoner arteriyel hipertansiyon (ERA, PDE-5, riosiguat, prostanoidler)
Rapor kodu
04.10, 20.01, 21.01, 09.01.4.1, 20.00
4.2.30 ne diyor?
Maddenin özeti. Bağlayıcı olan tam metindir; aşağıda yer alır.
- Pulmoner arteriyel hipertansiyon (Grup I) koşulu
Tanı sağ kalp kateterizasyonu ile doğrulanmış, vazoreaktivite testi negatif, pulmoner arter kama basıncı < 15 mmHg olmalıdır. NYHA II-III'te mono veya ikili kombinasyon, NYHA IV'te mono, ikili veya üçlü kombinasyon başlanabilir. Epoprostenol NYHA III veya IV'te; treprostinil sodyum NYHA III idiyopatik veya kalıtsal hastalarda kullanılır.
- Devam koşulu
Üç aylık kontrolde klinik efor kapasitesi, hemodinami veya ekokardiyografik verilerde düzelme veya stabilite varsa devam edilir. PAB azalmamışsa veya fonksiyonel kapasite düzelmemişse mono tedaviden ikiliye, ikiliden üçlü kombinasyona geçilebilir.
- Rapor ve reçete
Kardiyoloji, kalp damar cerrahisi, göğüs hastalıkları veya çocuk kardiyolojisi uzman hekimlerinden birinin yer aldığı 3 ay süreli sağlık kurulu raporu; reçete bu hekimlerce yazılır. Tedavi üçer aylık periyotlarla raporda belgelenir.
- Seleksipag ve bosentan 32 mg
Seleksipag yalnızca ERA ve/veya PDE-5 inhibitörü ile tedavinin yetersiz olduğu hastalarda kombinasyon olarak kullanılır (inhaler iloprost ile birlikte hariç). Bosentan 32 mg, koşulları sağlayan 30 kg altı pediatrik hastalarda veya yutma güçlüğü olan hastalarda ödenir.
- Birlikte kullanım
- Bosentan, masitentan ve ambrisentan kombine kullanılamaz
- Sildenafil, riociguat ve tadalafil kombine kullanılamaz
- İloprost trometamol (inhaler), epoprostenol, treprostinil sodyum ve seleksipag kombine kullanılamaz
- Riosiguat (KTEPH, Grup 4)
Yalnızca inoperabl veya cerrahi sonrası dirençli/nükseden erişkin hastalarda; tanı görüntüleme yöntemlerinden en az ikisiyle konmuş, ortalama PAB 25 mmHg ve üzeri, en az 3 aylık antikoagülan tedavisi sonrası PAB'da düşüş olmamış olmalıdır. Kardiyoloji, göğüs hastalıkları, göğüs cerrahisi veya kalp damar cerrahisinden en az üçünün bulunduğu, en az birinin göğüs cerrahisi veya kalp damar cerrahisi olduğu 3 ay süreli sağlık kurulu raporu gerekir.
- Ödenmez
Epoprostenol böbrek diyalizi endikasyonunda ödenmez.
Özet maddenin ana hükümlerini kapsar; ayrıntılar tam metindedir.
Kaynak
SGK, işlenmiş güncel SUT
Sürüm
02.10.2026
Maddenin metni
Yürürlükteki metin. Değişen cümlelerin önceki hâli altında gösterilir.
(1) DSÖ Grup I pulmoner arteriyel hipertansiyon tanısı sağ kalp kateterizasyonu ile doğrulanan ve sağ kalp keterizasyonu vazoreaktivite testi negatif olan ve pulmoner arter kama basıncı < 15 mmHg olan hastalarda; a) Fonksiyonel kapasiteleri NYHA sınıf II veya III olan hastalarda mono veya ikili kombinasyon (yetişkin için sadece ambrisentan veya masitentan ile tadalafil veya sildenafil kombinasyonu, 1-17 yaş için sadece bosentan ile sildenafil kombinasyonu, 2-17 yaş için sadece bosentan ile tadalafil kombinasyonu) tedavisine başlanması halinde,
b) Fonksiyonel kapasiteleri NYHA sınıf IV olan hastalarda mono, ikili veya üçlü kombinasyon tedavisine başlanması halinde,
c) Epoprostenol etkin maddeli ilacın yalnızca; fonksiyonel kapasitelerinin NYHA sınıf III veya IV olan hastalarda kullanılması halinde,
ç) Treprostinil sodyum etkin maddeli ilacın yalnızca; fonksiyonel kapasitelerinin NYHA sınıf III olan idiyopatik veya kalıtsal hastalarda kullanılması halinde,
d) Masitentan+tadalafil etkin maddelerini sabit dozda içeren ilaçlar; son 3 ayda masitentan 10 mg ve tadalafil 40 mg (20 mg x 2) dozlarını içeren ilaçların birlikte kullanımı ile stabilize olan hastalarda tedaviye başlanması halinde,
bedeli Kurumca karşılanır.
(2) Hastaların üç aylık tedavi sonrası kontrolünde, klinik efor kapasitesi (6 dakika yürüme testi veya kardiyopulmoner egzersiz testi), hemodinami veya ekokardiyografik verilerinde düzelme olması veya stabil kalması durumunda tedaviye devam edilebilir. Üçüncü ay kontrolünde Pulmoner Arteryel Basınçta (PAB) azalma olmaması (PAB'ın değişmemesi veya artması) veya fonksiyonel kapasitesinde düzelme olmaması halinde mono tedavi alanlarda ikili kombinasyon tedavilerine, ikili kombinasyon tedavi alanlarda üçlü kombinasyon tedavisine geçilebilir. Kombine tedaviye geçildikten sonra başlangıç kriterleri ve PAB’da azalma olması şartı aranmaz.
a) Sildenafil etkin maddeli ilaçlardan Sağlık Bakanlığınca onaylı endikasyonunda 1-17 yaş pulmoner arteryel hipertansiyon endikasyonu bulunan ilaçlar için 7 yaş altı hastalarda klinik efor kapasitesi koşulu aranmaz.
(3) Uygulanacak tedavi üçer aylık periyotlar halinde yukarıda açıklanan hususlar doğrultusunda sağlık kurulu raporunda belgelenecektir.
Önceki metin: (4) İlgili ilaçlar kardiyoloji, kalp damar cerrahisi, göğüs hastalıkları, çocuk kardiyolojisi uzman hekimlerinden birinin yer aldığı sağlık kurulu raporuna dayanarak adı geçen hekimlerce reçete edilir.
(4) İlgili ilaçlar üçüncü basamak sağlık hizmeti sunucularında bu durumların belirtildiği kardiyoloji, kalp damar cerrahisi, göğüs hastalıkları, çocuk kardiyolojisi uzman hekimlerinden birinin yer aldığı 3 ay süreli sağlık kurulu raporuna dayanılarak belirtilen hekimlerce reçete edilir.
Önceki metin: (5) Bağ dokusu hastalıklarına (skleroderma gibi) sekonder pulmoner hipertansiyon hastalarında yukarıdaki uzman hekimlerden birinin yer aldığı sağlık kurulu raporuna istinaden bu hekimler veya romatoloji ile klinik immunoloji uzman hekimleri tarafından reçete edilir.
(5) Seleksipag yalnızca; endotelin reseptör antagonisti (ERA) ve/veya fosfodiesteraz Tip 5 (PDE-5) inhibitörü ile tedavinin yetersiz olduğu hastalarda kombinasyon tedavisi şeklinde kullanılması halinde (iloprost trometamol (inhaler formu) ile birlikte kullanımı hariç olmak üzere) bedelleri Kurumca karşılanır.
(6) Bosentan, masitentan ve ambrisentan kombine kullanılamaz.
(7) Sildenafil, riociguat ve tadalafil kombine kullanılamaz.
(8) İloprost trometamol (inhaler formu), epoprostenol, treprostinil sodyum ve seleksipag kombine kullanılamaz.
(9) Epoprostenol etken maddeli ilacın böbrek diyalizi endikasyonunda bedeli Kurumca karşılanmaz.
(10) Bosentan etkin maddesini 32 mg dozunda içeren ilaçlar pulmoner arteriyel hipertansiyonda; yukardaki fıkralarda belirtilen koşulları sağlayan 30 kg altı pediatrik hastalar veya kilo sınırı aranmaksızın yutma güçlüğü olan (yoğun bakımda tedavi gören veya entübe veya ağızdan beslenemeyen veya nazogastrik beslenme zorunluluğu olan) hastalarda reçetelenmesi halinde bedeli Kurumca karşılanır.
4.2.30.B Kronik tromboembolik pulmoner hipertansiyonda (KTEPH, Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Grup 4) riosiguat kullanım ilkeleri
(1) Riosiguat; yalnızca inoperabl veya cerrahi tedavi sonrasında dirençli/nükseden KTEPH'li erişkin hastalardan;
a) Ventilasyon perfüzyon sintigrafisi, pulmoner anjiyografi, çok kesitli spiral BT anjiyografi veya manyetik rezonans anjiyografi yöntemlerinden en az ikisi ile tromboemboli tanısı konulmuş ve
b) Sağ kalp kateterizasyonu ile ortalama PAB değeri 25 mmHg ve üzerinde olan ve
c) En az 3 aylık antikoagülan tedavisi sonrasında ortalama PAB değerinde bir düşüş olmayanlarda kullanılır.
(2) Üçüncü basamak sağlık tesislerinde bu durumların belirtildiği ve en az birinin göğüs cerrahisi veya kalp damar cerrahisi uzman hekimi olması koşuluyla, kardiyoloji, göğüs hastalıkları, göğüs cerrahisi veya kalp damar cerrahisi uzman hekimlerinden en az üçünün bulunduğu üç ay süreli sağlık kurulu raporuna dayanılarak yine bu hekimlerce reçete edilir.
(3) Her üç aylık tedavi sonunda egzersiz kapasitesinde (6 dakika yürüme testi) düzelme olması /stabil kalması veya DSÖ fonksiyonel sınıfında iyileşme olması /stabil kalması halinde tedaviye devam edilir. Bu durumların belirtileceği devam raporlarında ayrıca başlangıç kriterleri aranmaz.
Grup
Pulmoner arteriyel hipertansiyon (ERA, PDE-5, riosiguat, prostanoidler)
Toplam
76 ambalaj
Bu maddeye bağlı ilaçlar
Etken maddeye ve markaya göre. Sayfası yayımlanmış adlar kendi sayfasına gider.
- Etken maddeler
Seleksipag, Riosiguat, Bosentan HCl, Masitentan, Tadalafil, Ambrisentan, Epoprostenol, Treprostinil sodyum, Iloprost 10 mcg/Ml neb icin, Sildenafil sitrat, Bosentan, Masitentam+Tadalafil
- Markalar
- Uyarı kodları
410 Pulmoner Hipertansiyon
223 Sağlık Bakanlığından endikasyon dışı ilaç kullanım onayı alan hekimin branşına göre düzenlenen reçete/rapor
264 Dijital Ülser
300 Kronik tromboembolik pulmoner hipertansiyon (KTEPH)
272 Sağlık Bakanlığı Ek Onayı Alınmadan Kullanılabilecek Endikasyon Dışı İlaçlar
572 Yetişkinlerde Pulmoner Arteriyel Hipertansiyon (PAH) (WHO fonksiyonel sınıf II, III ve IV) tedavisi
560 30 kg altı pediatrik hastalar
561 Yutma güçlüğü olan (yoğun bakımda tedavi gören veya entübe veya ağızdan beslenemeyen veya nazogastrik beslenme zorunluluğu olan) hastalar
573 2 yaş ve üzeri pediatrik hastalarda Pulmoner Arteriyel Hipertansiyon (PAH) (WHO fonksiyonel sınıfı II ve III )
- Rapor kodları
04.10 Pulmoner hipertansiyon
20.01 İlacın endikasyonu, maksimum dozu için ilaca ve şahsa Sağlık Bakanlığı tarafından verilen rapor (Hasta Katılım Paylı)
21.01 İlacın endikasyonu, maksimum dozu için ilaca ve şahsa Sağlık Bakanlığı tarafından verilen rapor (Hasta Katılım Paysız)
09.01.4.1 Sistemik sklerozis (İloprost intravenöz formları ve Bosentan kullanımı için)
20.00 EK- 4/D Listesinde Yer Almayan Hastalıklar
Tebliğ
8 değişiklik tebliği
İlki
2015
Madde ne zaman değişti?
- 04.06.2026Resmî Gazete 23.05.2026, sayı 33262.
- 03.12.2025Resmî Gazete 25.11.2025, sayı 33088.
- 17.05.2024Resmî Gazete 09.05.2024, sayı 32541 (mükerrer).
- 24.06.2020Resmî Gazete 16.06.2020, sayı 31157 (mükerrer).
- 12.09.2019Resmî Gazete 04.09.2019, sayı 30878 (mükerrer).
- 15.10.2016Resmî Gazete 07.10.2016, sayı 29850.
- 25.06.2016Resmî Gazete 18.06.2016, sayı 29746.
- 13.08.2015Resmî Gazete 05.08.2015, sayı 29436.
Aynı başlıktaki maddeler
- 4.2.1 Leflunomid, altın preparatları, Anti-TNF ilaçlar, rituksimab (romatoid artritte), abatasept, ustekinumab, tofacitinib, kanakinumab, anakinra, tosilizumab, sekukinumab, iksekizumab, barisitinib, guselkumab, risankizumab, upadasitinib, abrositinib, apremilast, bimekizumab ve vedolizumab kullanım ilkeleri
- 4.2.2 Antidepresanlar ve antipsikotiklerin kullanım ilkeleri
- 4.2.3 Enjektabl alerji aşılarının kullanım ilkeleri
- 4.2.4 Rasburicase kullanım ilkeleri
- 4.2.5 Botulismus toksini Tip A kullanım ilkeleri
- 4.2.6 Büyüme bozuklukları
- 4.2.7 Düşük molekül ağırlıklı heparinlerin kullanım ilkeleri
- 4.2.8 Enteral ve parenteral beslenme ürünleri verilme ilkeleri
- 4.2.9 Eritropoietin, darbepoetin, roksadustat, sevelamer, parikalsitol, cinacalcet, etelkalsetid, sodyum zirkonyum siklosilikat, oral esansiyel aminoasit preperatları ve keto analogları kullanım ilkeleri
- 4.2.10 Lizozomal hastalıklar için tedavi ilkeleri
- 4.2.11 Glokom ilaçları
- 4.2.12 İmmünglobulinlerin kullanım ilkeleri
- 4.2.13 Hepatit tedavisi
- 4.2.14 Kanser tedavisinde ilaç kullanım ilkeleri
- 4.2.15 Klopidogrel, silostazol, ivabradin, prasugrel, dabigatran, rivaroksaban, apiksaban, edoksaban, tikagrelor ve ranolazin kullanım ilkeleri
- 4.2.16 Doğuştan metabolik hastalıklar, Gıda allerjileri ile Çölyak Hastalığı
- 4.2.17 Osteoporoz, Sudek Atrofisi (Algonörodistrofi) ve Paget Hastalığında ilaç kullanım ilkeleri
- 4.2.18 Orlistat kullanım ilkeleri
- 4.2.19 Migrende ilaç kullanım ilkeleri
- 4.2.20 Palivizumab kullanım ilkeleri
- 4.2.21 Anagrelid kullanım ilkeleri
- 4.2.22 Aktive protein C kullanım ilkeleri
- 4.2.23 Amfoterisin-B, kaspofungin, anidilofungin, vorikonazol, posakonazol (oral süspansiyon ve tablet formu), ıtrakonazol (infüzyon ve solüsyon), mikafungin kullanım ilkeleri
- 4.2.24 Solunum sistemi hastalıkları ilaçları kullanım ilkeleri
- 4.2.25 Antiepileptik ilaçların kullanım ilkeleri
- 4.2.26 Değişik:RG-25/07/2014-29071/33md.Yürürlük:07/08/2014) Levosimendan ve milrinon kullanım ilkeleri
- 4.2.27 Faktör ve diğer kan ürünlerinin reçete edilme ilkeleri
- 4.2.28 Lipid düşürücü ilaçların kullanım ilkeleri
- 4.2.29 Kadın cinsiyet hormonları kullanım ilkeleri
- 4.2.31 Kırım Kongo Kanamalı Ateşinde ribavirin kullanım ilkeleri
- 4.2.32 Kontrast maddeler
- 4.2.33 Göz hastalıklarında ilaç kullanım ilkeleri
- 4.2.34 Multipl Skleroz Hastalığında fampiridin, beta interferon, glatiramer asetat, teriflunomid, dimetil fumarat, fingolimod, okrelizumab, kladribin, natalizumab ve alemtuzumab kullanım ilkeleri
- 4.2.35 Nöropatik ağrı ve fibromiyaljide ilaç kullanım ilkeleri
- 4.2.36 Parkinson tedavisinde ilaç kullanım ilkeleri
- 4.2.37 Akromegalide ilaç kullanım ilkeleri
- 4.2.38 Diyabet tedavisinde ilaç kullanım ilkeleri
- 4.2.39 Kseroderma Pigmentosum ve Albinizm (okülokütanöz) tedavisinde güneşten koruyucu kremlerin kullanım ilkeleri
- 4.2.40 Huzursuz bacak sendromunda ilaç kullanım ilkeleri
- 4.2.41 Parenteral demir preparatları kullanım ilkeleri
- 4.2.42 İnvitro fertilizasyon (IVF), ovulasyon indüksiyonu (OI) ve intrauterin inseminasyonu (IUI) işlemlerinde ilaç kullanım ilkeleri
- 4.2.43 Dijital ülseri olan sistemik skleroz hastalarında ilaç kullanım ilkeleri
- 4.2.44 Kriyopirin ilişkili periyodik sendromlar (CAPS) hastalığında kanakinumab kullanım ilkeleri
- 4.2.45 Duchenne Müsküler Distrofi (DMD) hastalığında Ataluren kullanım ilkeleri
- 4.2.46 Pirfenidon ve nintedanib kullanım ilkeleri
- 4.2.47 Konjenital jeneralize lipodistrofi ve konjenital leptin eksikliği tanılarında metreleptin kullanım ilkeleri
- 4.2.48 Kolik asit kullanım ilkeleri
- 4.2.49 Spinal Musküler Atrofi hastalığında nusinersen sodium ve risdiplam kullanım ilkeleri
- 4.2.50 Chenodeoxycholic Acid kullanım ilkeleri
- 4.2.51 Droksidopa kullanım ilkeleri
- 4.2.52 Febuksostat kullanım ilkeleri
- 4.2.53 Medium-chain triglyceride yağı kullanım ilkeleri
- 4.2.54 Miltefosine kullanım ilkeleri
- 4.2.55 Natriumflouride kullanım ilkeleri
- 4.2.56 Large Neutral Amino Acids (LNNA) etken maddesini içeren beslenme ürünlerinin kullanım ilkeleri
- 4.2.57 Dupilumab kullanım ilkeleri
- 4.2.58 Pimekrolimus ve takrolimus (topikal formları) kullanım ilkeleri
- 4.2.59 Belinostat kullanım ilkeleri
- 4.2.60 Sodium benzoate kullanım ilkeleri
- 4.2.61 Thiotepa kullanım ilkeleri
- 4.2.62 Propranolol hidroklorür (oral çözelti formları) kullanım ilkeleri
- 4.2.63 Trientin hidroklorür kullanım ilkeleri
- 4.2.64 Wilson hastalığında D-penicillamine kullanım ilkeleri
- 4.2.65 Diyabetik ayak ülserinde epidermal büyüme faktörü (topikal formu) kullanım ilkeleri
- 4.2.66 Gonadotropin kullanım ilkeleri
- 4.2.67 Otozomal dominant polikistik böbrek hastalığında (ADPKD) tolvaptan kullanım ilkeleri
- 4.2.68 3,4 diaminopyridin kullanım ilkeleri
- 4.2.69 Sakrosidaz kullanım ilkeleri
- 4.2.70 Tafamidis ve tafamidis meglumin kullanım ilkeleri
- 4.2.71 Amiloidoz hastalığında ilaç kullanım ilkeleri
- 4.2.72 Mitokondriyal sitopati hastalığında tedaviye yardımcı olarak kullanılan ürünler
- 4.2.73 “Elexacaftor/Tezacaftor/Ivacaftor and Ivacaftor” kullanım ilkeleri
- 4.2.74 Kalp yetmezliği ve kronik böbrek hastalığında dapagliflozin ve empagliflozin kullanım ilkeleri
- 4.2.75 Vosoritide kullanım ilkeleri
Bu maddeyi her raporda EczaneRapor kontrol etsin
EczaneRapor reçeteyi ve raporu SUT 4.2.30 ile karşılaştırır; uymayan satırı madde numarasıyla gösterir. İlk 50 reçete ücretsiz.
SUT 4.2.30 neyi düzenler?
Pulmoner hipertansiyonda ilgili ilaçlar ve kronik tromboembolik pulmoner hipertansiyonda riosiguat, üçüncü basamakta 3 ay süreli sağlık kurulu raporuyla raporu düzenleyen branşlarca reçete edilir.
SUT 4.2.30 hangi ilaçları kapsar?
İlaç grubu: Pulmoner arteriyel hipertansiyon (ERA, PDE-5, riosiguat, prostanoidler). Etken maddeler: Seleksipag, Riosiguat, Bosentan HCl, Masitentan, Tadalafil, Ambrisentan, Epoprostenol, Treprostinil sodyum, Iloprost 10 mcg/Ml neb icin, Sildenafil sitrat, Bosentan, Masitentam+Tadalafil.
SUT 4.2.30 en son ne zaman değişti?
23 Mayıs 2026 tarihli, 33262 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan tebliğle; yürürlük 4 Haziran 2026.
Kaynak ve yöntem
Metin: SGK “Değişiklik Tebliğleri İşlenmiş Güncel SUT”, 02.10.2026 sürümü (RG 33388). Özet maddenin metninden EczaneRapor Ekibi tarafından yazıldı. İlaç listesi Medula ilaç kartlarından.
Bu sayfa SGK ödeme koşullarını anlatır; tıbbi tavsiye değildir, satış veya tanıtım amacı taşımaz. Bu sayfa nasıl hazırlandı? · Hata bildir